Paranoid Şizofreni? Kimlerde Görülür

19.10.2021
28
Paranoid Şizofreni? Kimlerde Görülür

Paranoid şizofreni, en yaygın şizofreni türüdür. Buradaki ana belirtiler paranoya gibi sanrılar ve ses duyma gibi halüsinasyonlardır.  Bu nedenle paranoid-halüsinasyonlu şizofreni olarak da adlandırılır. Tüm şizofreni hastalarının yaklaşık yarısı, hastalığın seyri sırasında paranoid şizofreni belirtileri gösterir. Bu belirtiler diğer şizofreni türlerinden daha geç gelişir. Genellikle sadece orta yaşlı insanlarda görülür.

Paranoid Şizofreninin Nedenleri

Paranoid şizofreninin kesin nedenleri bilinmemektedir. Hastalığın genetik, biyokimyasal, psikososyal ve somatik faktörlerin rol oynadığı çok nedenli gelişimi vardır. Ancak şu anda, genetik değişikliklerin paranoid şizofreninin gelişiminde önemli bir etkiye sahip olduğu varsayılmaktadır.

Paranoid Şizofreni Belirtileri

Paranoid şizofrenide pozitif belirtiler, negatif  belirtilerden çok daha yaygındır. Hasta kısa bir süre önce tamamen normalken, pozitif semptomların genellikle çok aniden ortaya çıkması da dikkat çekicidir. Hızlı bir şekilde ortaya çıkan semptomların genellikle iyileşme prognozu üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Paranoid şizofreninin üç klasik semptomu ego bozuklukları, sanrılar ve halüsinasyonlardır. Bu üç ana belirti, pozitif ve negatif  belirtiler olarak ikiye ayrılabilen, aynı zamanda içerikle ilgili ve biçimsel düşünce bozuklukları kategorilerine de ayrılabilen birçok belirti alt kategorisini içermektedir.

Belli başlı belirtiler şunlardır. Ego bozuklukları, deneyim ve çevre arasındaki sınır sorunlarını içerir. Bunlar, diğer şeylerin yanı sıra, düşünce girişi, düşüncelerin ifadesi, düşüncelerin geri çekilmesi, düşüncenin yayılması, derealizasyon (kişinin çevresinden kopması) ve duyarsızlaşmayı içerir. Sanrı, hasta tarafından değiştirilemez, çok güçlü bir kanaate yol açar, örneğin, zulme uğradığına veya izlendiğine ve her şeyin bir şekilde paranoyanın eşlik ettiği, onunla yakından ilişkili olduğuna inanır.

Akustik halüsinasyonlar, paranoid şizofreni hastalarının %80’inden fazlasında görülür. Hasta, örneğin kendisine emir veren veya onu küçük düşüren ve aşağılayan sesler duyar. Optik, koku alma, dokunsal ve termal halüsinasyonlar da oluşabilir.

Paranoid Şizofreni Tedavi Edilir Mi?

Etkilenen birçok insan ve yakını tek bir soruyla meşguldür. Paranoid şizofreni tedavi edilebilir mi? Bunun cevabı kolay değildir. Bazı hastalar yalnızca akut bir hastalık evresi yaşar ve ardından tamamen iyileşir. Diğerleri birkaç akut aşamadan sonra “normale döner. Bununla birlikte, paranoid şizofreni, kalıcı eksiklikler ve bozukluklarla birlikte kronik de olabilir. Genel bir kural olarak, paranoid şizofreni uygun tedavi ile iyi bir prognoza sahiptir.

Antipsikotik ilaçlar (nöroleptikler) birçok durumda iyi sonuç verir. Özellikle erken teşhis ve tedavi ile sanrılar ve halüsinasyonlar hızla durdurulabilir. Ayrıca hastalar psikoterapötik tedavi almalı ve psikososyal önlemlerden yararlanmalıdır. Bu, hastalıkla kendi baş etme yönteminizi geliştirir ve olası tetikleyici stres faktörlerini erken bir aşamada belirlemenize ve ortadan kaldırmanıza yardımcı olur. Bu aynı zamanda paranoid şizofreninin nüksetme riskini de azaltır. Paranoid şizofreni ciddi bir hastalıktır ve mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Erken tanı ve tedavi oldukça önem taşır. En ufak bir belirtide mutlaka doktora başvurulmalıdır.

Kidolog’lardan Uzman desteği almak için: Psikolog/Psikolojik Danışman

YAZAR BİLGİSİ